Τετάρτη, 26 Απριλίου 2017

"Τη νύχτα που γύρισε ο χρόνος"

ΝΟΕΛ ΜΠΑΞΕΡ
Εκδόσεις ΨΥΧΟΓΙΟΣ
Έχει μπροστά της μια ολόκληρη νύχτα για να κάνει μια καινούργια αρχή... Γι' αυτή τη νύχτα επιλέγει να επιστρέψει στις ρίζες της, στην Κερασούντα του Πόντου. Σε ένα μοναχικό καφενείο, καθισμένη απέναντι από τον Τούρκο ξάδερφό της Σερχάτ, για να βυθίζεται στα θαλασσιά μάτια του που της θυμίζουν τη γιαγιά της, η Σουλτάνα περιμένει να πέσει το σκοτάδι για να ξεκινήσει, με οδηγό της το σήμερα, την κατάβαση σε γεγονότα παλιά, ανθρώπους που πέρασαν, κομμάτια Ιστορίας, μνήμες, συναισθήματα. Με την ελπίδα ότι την αυγή θα ξημερώσει μια νέα μέρα.

Σάββατο, 22 Απριλίου 2017

23 Απριλίου

Η Ημέρα του Αγίου Γεωργίου 
στη Βαρκελώνη
La diada de Sant Jordi 


 Αμέτρητος κόσμος στον πιο ζωντανό δρόμο της Βαρκελώνης, τον Las Ramblas αυτές τις μέρες για τη γιορτή του Αγίου Γεωργίου ή Sant Jordi κατά τους Καταλανούς, προστάτη ολόκληρης της Καταλονίας από τον 15ο αιώνα.
Αμέτρητοι υπαίθριοι πάγκοι με βιβλία, με τη συχνή παρουσία συγγραφέων που τα υπογράφουν, σε ένα δρόμο που –χωρίς να το προσπαθεί- μεταμορφώνεται σε ολάνθιστο ευωδιαστό κήπο από κατακόκκινα τριαντάφυλλα, ενώ δεν λείπουν οι ευφάνταστες υπαίθριες εκδηλώσεις!

Ένα κόκκινο τριαντάφυλλο δεμένο σ’ ένα στάχυ, για ένα βιβλίο!
Τη μέρα του Sant Jordi δεν γιορτάζουν μόνο τα βιβλία και τα κόκκινα τριαντάφυλλα! Γιορτάζουν κι οι ερωτευμένοι που τα ανταλλάσσουν μεταξύ τους! Ο άντρας προσφέρει στην αγαπημένη του ένα κόκκινοι τριαντάφυλλο με ένα στάχυ κι εκείνη του το ανταποδίδει με ένα βιβλίο!

Η ιστορία του Αγίου Γεωργίου και του δράκου 
Ο ξακουστός θρύλος (διαδεδομένος σε αρκετές χώρες της Ευρώπης, όπως και στην Ελλάδα) αναφέρει ότι ο Άγιος Γεώργιος σκότωσε το δράκο για να απαλλάξει τον κόσμο από τις συμφορές του και να λυτρώσει την όμορφη πριγκίπισσα που δόθηκε ως θυσία για να εξευμενίσει την οργή του. Όταν την έσωσε, λέγεται ότι της χάρισε ένα κόκκινο τριαντάφυλλο.

Τρίτη, 18 Απριλίου 2017

Ένα παιδί από βιβλία

Τι υπέροχος τίτλος για το πρώτο βιβλιοβιβλίο ενός παιδιού. Τα παιδικά βιβλία που μιλάνε για βιβλία αναπτύσσοντας έτσι το αίσθημα της φιλαναγνωσίας και καλλιεργώντας την αγάπη για το βιβλίο με σκοπό να δημιουργήσουν νέους αναγνώστες, τολμώ να πω ότι είναι περισσότερα από αυτά των ενηλίκων. Όλοι εμείς που αγαπάμε το βιβλίο, αγαπάμε να διαβάζουμε βιβλιοβιβλία και να τα αγοράζουμε για εμάς ή για δώρα (τολμήστε αγαπητοί μου εκδοτικοί οίκοι να μεταφράζετε τέτοια βιβλία είναι μικρό το ρίσκο), εξίσου αγαπάμε και τα παιδικά βιβλιοβιβλία γιατί πιστεύουμε ότι κάθε παιδί αξίζει να έχει ακούσει ή να έχει διαβάσει όσο πιο πολλές ιστορίες γίνεται για να μπορέσει να γίνει όταν μεγαλώσει ένας ενήλικας που σκέφτεται (και που συνεχίζει να διαβάζει).
 Έτσι ακριβώς το κορίτσι και το αγόρι της ιστορίας του Oliver Jeffers έχουν διαβάσει τόσες ιστορίες, έχουν ταξιδέψει σε τόσα πελάγη λέξεων που τώρα πια η σκέψη τους αποτελείται μόνο από αυτές. Ιστορίες με μυθικούς ήρωες, ιστορίες από άλλους πλανήτες, ιστορίες με τέρατα και εξωτικά, μάγισσες και δεινόσαυρους αλλά και με πρίγκιπες ή με ζώα που μιλάνε την ανθρώπινη γλώσσα, μυριάδες ιστορίες που βρίσκονται στο μυαλό ενός παιδιού ακόμη κι όταν η ιστορία τελειώσει.

Πέμπτη, 13 Απριλίου 2017

ΠΑΣΧΑ ΣΤΑ ΠΕΛΑΓΑ

(Διήγημα του Ανδρέα Καρκαβίτσα)

Το πλοίο ολοσκότεινο έσκιζε τα νερά ζητώντας ανυπόμονα το λιμάνι του. Δεν είχε άλλο φως παρά τα δυο χρωματιστά φανάρια ζερβόδεξα της γέφυρας· ένα άλλο φανάρι άσπρο, αχτινοβόλο, ψηλά στο πλωριό κατάρτι και άλλο ένα μικρό πίσω στην πρύμνη του. Τίποτε άλλο.
Οι επιβάτες όλοι ξαπλωμένοι στις καμπίνες τους, άλλοι παραδομένοι στον ύπνο και άλλοι στους συλλογισμούς. Οι ναύτες και οι θερμαστές, όσοι δεν είχαν υπηρεσία, κοιμόνταν βαριά στα κρεβάτια τους. Ο καπετάνιος με τον τιμονιέρη ορθοί στη γέφυρα, μαύροι ίσκιοι, σχεδόν ανάεροι, έλεγες ότι ήταν πνεύματα καλόγνωμα, που κυβερνούσαν στο χάος την τύχη του τυφλού σκάφους και των κοιμισμένων ανθρώπων.

Τετάρτη, 5 Απριλίου 2017

Ξεφυλλίζοντας τα βιβλία

των  παι-δικών μας χρόνων...

«Μισοσβησμένες απ΄το χρόνο αναμνήσεις, 
σαν σε όνειρο περνούν από μπροστά μου...» 

Το πρόσωπο του φίλου μου έλαμπε από χαρά την ώρα που μου έδινε το βιβλίο που είχα ζητήσει να διαβάσω...
-Ορίστε! Δυσκολεύτηκα να θυμηθώ σε ποιο ράφι ήταν ξεχασμένο, αλλά το βρήκα! Τι να σε κεράσω;
Παραξενεύτηκα... Πρώτη φορά με δανείζουν βιβλίο και θέλουν και να με κεράσουν γι΄αυτό!
-Πώς τόσες χαρές; Τόλμησα να ρωτήσω...
Και τότε άρχισε η «αφήγηση της ιστορίας»...
Η αναζήτηση του βιβλίου αυτού ήταν η αφορμή να «ανακαλύψω» ξανά κάποια βιβλία που με έκαναν να γυρίσω πολλά χρόνια πίσω... Πρόσεξε...
«Ψαχουλεύοντας στα ράφια της βιβλιοθήκης βρήκα καταχωνιασμένα κάπου στα «αζήτητα» μερικά βιβλία που διάβαζα στα παιδικά μου χρόνια! Ήταν από τα πρώτα που είχα πιάσει στα χέρια μου! Καταλαβαίνεις, τα πρώτα διαβάσματα,οι πρώτες «βιβλιο-αγάπες»...

Σάββατο, 1 Απριλίου 2017

«Ας μεγαλώσουμε με το βιβλίο!»

2 Απριλίου: Παγκόσμια Ημέρα Παιδικού Βιβλίου 

Μήνυμα που έγραψε ο ταλαντούχος ποιητής & συγγραφέας παιδικών βιβλίων Sergey Makhotin 

Όταν ήμουν μικρό παιδί, μου άρεσε να χτίζω σπίτια με κύβους και να παίζω παιχνίδια όλων των ειδών. Για στέγη χρησιμοποιούσα συχνά ένα βιβλίο με εικόνες. Στα όνειρά μου τρύπωνα στο σπίτι, ξάπλωνα σ’ ένα κρεβάτι καμωμένο από σπιρτόκουτο και κοιτούσα τα σύννεφα ή τον έναστρο ουρανό – ανάλογα με την εικόνα που προτιμούσα. 
Ακολουθούσα από διαίσθηση τον κανόνα της ζωής κάθε παιδιού, που προσπαθεί να δημιουργήσει για τον εαυτό του ένα άνετο και ασφαλές περιβάλλον. Κι ένα παιδικό βιβλίο με βοήθησε στ’ αλήθεια να τα καταφέρω.
Έπειτα μεγάλωσα, έμαθα να διαβάζω, κι ένα βιβλίο στη φαντασία μου άρχισε να φαίνεται περισσότερο σαν μια πεταλούδα ή ακόμα σαν ένα πουλί παρά σαν μια στέγη σπιτιού. Οι σελίδες του έμοιαζαν με φτερά που θρόιζαν. Θαρρείς και το βιβλίο έστεκε στο περβάζι έτοιμο να πετάξει έξω από το ανοιχτό παράθυρο σε άγνωστους τόπους. Το έπαιρνα στα χέρια μου, άρχιζα να το διαβάζω κι εκείνο ησύχαζε. Τότε ορμούσα εγώ σε άλλες χώρες και κόσμους, ξανοίγοντας τον χώρο της φαντασίας μου. 

Κυριακή, 26 Μαρτίου 2017

Η άνοιξη του Αιγαίου...

Πώς περιγράφει ο Στράτης Μυριβήλης τον ερχομό της άνοιξης στην αιγαιοπελαγίτικη Σκάλα

 Στ' ακρογιάλια του Αιγαίου η άνοιξη βγαίνει από τη θάλασσα. 
Ένα πρωί ο αγέρας φέγγει πιο γαλάζιος, τα κύματα ξεδιπλώνουν στον άμμο το νέο ρυθμό με κοντές αναπνοές. 
Το πέλαγο μυρίζει φρεσκάδα, παντού το κεντάνε σύντομες απανωτές αστραψιές. 
Τότες ανοίγουν πάνω στα τρεμουλιάρικα νερά κύκλοι ασημένιοι, μ' ένα χρώμα σαν το στήθος του παγονιού. 
 Είναι αμέτρητοι, ο ένας μέσα στον άλλον, ο ένας κυνηγά τον άλλον. 
 Έτσι ως τον ορίζοντα 
 Από τη μέση, από την καρδιά του ανθού της θάλασσας, βγαίνει η άνοιξη του Αιγαίου. 
 Η Αναδυόμενη. Παντού πεταρίζουν άσπρες, γαλανές φτερούγες. Γιορτάζει ο αγέρας, η στεριά, τα λαφριά σύννεφα κι ο μεταξωτός ουρανός. 
 Τα καράβια μέσα στο λιμάνι ισάρουν όλα τα πανιά να στεγνώσουν, κ’ είναι να κάθεσαι να τα βλέπεις. Στις ρηχοπατιές σειούνται, πιασμένα από τις μαλλιασμένες πέτρες του βυθού, λιγνά, μακριά τσουνιά από νερολούλουδα. 
 Τα φύλλα τους είναι ζωντανά, είναι ξανθιά. Απλώνουν ράθυμα κάτι νήματα από μαλακό μάργαρο, και κρεμάζουν αρμαθιές από μικρούς καρπούς, χρώμα άγουρο κερασί. 
Παντού είναι το πανηγύρι της νέας νιότης, που ξαναβαφτίστηκε στην αιώνια χαρά του Θεού. 
Χιλιάδες μικρά χρωματιστά ψάρια συνθέτουν, και πάλι στη στιγμή τσακίζουν τα μωσαϊκά του βυθού. 
 Αμέτρητα σαλιγκάκια, μικρά σα σπόροι του ροδιού, σηκώνουν στο φρέσκον ήλιο το σουβλερό καφκί τους, ψιλοδουλεμένο με πορτοκαλιά πλουμίδια. 
 Έχουν τριανταφυλλιά νυχάκια, βγαίνουν και βοσκίζουν λαίμαργα το χνούδι από τις μουσκλιασμένες γιαλόπετρες. 
 Απλώνεις να τα πιάσεις, και κείνα, μόλις νιώσουν από πάνω τους τον ίσκιο του χεριού, αφήνουν μπόι και βουλιάζουν, αμμοκούκουτσα ανάμεσα στ’ άλλα του βυθού. 
Τρέχα να τα βρεις. 

 Έτσι βγαίνει η Άνοιξη από το Αιγαίο, βγαίνει από τα νερά και προχωρεί. 

 Στράτης Μυριβήλης -  "Η Παναγιά η γοργόνα"

 http://stratis-myrivilis.weebly.com/index.html

Παρασκευή, 24 Μαρτίου 2017

Είμαστε στο «εμείς» κι όχι στο «εγώ»…

«Εκεί οπούφκιαχνα τις θέσες εις τους Μύλους(Κοντά στο Ναύπλιο) ήρθε ο Ντερνύς (Derigny Anri Gautier, Γάλλος ναύαρχος) να με ιδή. Μου λέγει. «Τι κάνεις αυτού; Αυτές οι θέσεις είναι αδύνατες. Τι πόλεμον θα κάνετε με τον Μπραϊμη αυτού;»
– Του λέγω, είναι αδύνατες οι θέσεις κι’ εμείς, όμως είναι δυνατός ο θεός όπου μας προστατεύει. Και θα δείξωμεν την τύχη μας σ’ αυτές τις θέσεις τις αδύνατες. Κι αν είμαστε ολίγοι εις το πλήθος του Μπραϊμη, παρηγοριόμαστε μ’ ένα τρόπον, ότι η τύχη μας έχει τους Έλληνες πάντοτε ολίγους. Ότι αρχή και τέλος, παλαιόθεν και ως τώρα, όλα τα θεριά πολεμούν να μας φάνε και δεν μπορούνε. Τρώνε από μας και μένει και μαγιά. Και οι ολίγοι αποφασίζουν να πεθάνουν. Κι όταν κάνουν αυτήνη την απόφασιν, λίγες φορές χάνουν και πολλές κερδαίνουν»
«Τούτη την πατρίδα την έχομεν όλοι μαζί, και σοφοί κι αμαθείς, και πλούσιοι και φτωχοί, και πολιτικοί και στρατιωτικοί, και οι πλέον μικρότεροι άνθρωποι. Όσοι αγωνιστήκαμεν, αναλόγως ο καθείς, έχομεν να ζήσομεν εδώ.
Το λοιπόν δουλέψαμεν όλοι μαζί να τη φυλάμε κι όλοι μαζί, και να μη λέγει ούτε ο δυνατός «εγώ», ούτε ο αδύνατος. Ξέρετε πότε να λέγει ο καθείς «εγώ»; όταν αγωνιστεί μόνος του και φκιάσει ή χαλάσει, να λέγει «εγώ» Όταν όμως αγωνίζονται πολλοί και φκιάνουν, τότε να λέμε «εμείς». Είμαστε στο «εμείς»κι όχι στο «εγώ».»
«Και λευτερωθήκαμεν από τους Τούρκους και σκλαβωθήκαμεν εις ανθρώπους κακορίζικους, όπου ήταν η ακαθαρσία της Ευρώπης.»  
ΓΙΑΝΝΗΣ ΜΑΚΡΥΓΙΑΝΝΗΣ- ΑΠΟΜΝΗΜΟΝΕΥΜΑΤΑ

Τρίτη, 21 Μαρτίου 2017

Τι είναι ποίηση;

Ὁμιλία τοῦ ποιητῆ Γιώργη Παυλόπουλου στὴν ἐκδήλωση τοῦ περιοδικοῦ «Γράμματα καὶ Τέχνες» ποὺ ἔγινε πρὸς τιμήν του στὸ «Σπίτι τῆς Κύπρου» στὶς 8-12-1997. Ἀναδημοσιεύεται διασκευασμένη σὲ πολυτονικὸ ἀπὸ τὸ τεῦχος 83 τοῦ περιοδικοῦ «Γράμματα και Τέχνες» (Φεβρουάριος - Μάρτιος 1998)

«Ἂν ἕνα πουλὶ μποροῦσε νὰ πεῖ μὲ ἀκρίβεια τί τραγουδάει, γιατί τραγουδάει, καὶ τί εἶναι αὐτὸ ποὺ τὸ κάνει νὰ τραγουδάει, δὲν θὰ τραγούδαγε».
Παραλλάζοντας αὐτὴ τὴ σημείωση τοῦ Πὼλ Βαλερύ, ἡ ὁποία παραπέμπει ἀμέσως στὸν Ποιητὴ καὶ στὴν Ποίηση, θὰ λέγαμε: «Ἂν ἕνας ποιητὴς μποροῦσε νὰ πεῖ μὲ ἀκρίβεια τί γράφει, γιατί γράφει καὶ τί εἶναι αὐτὸ ποὺ τὸν κάνει νὰ γράφει, δὲν θὰ ἔγραφε».
Κι ἐγὼ τώρα δὲν ξέρω νὰ σᾶς πῶ τί εἶναι Ποίηση καὶ γιατί γράφω ποιήματα. Πολὺ περισσότερο δὲν ξέρω νὰ σᾶς πῶ σὲ τί μᾶς βοηθάει ἡ Ποίηση καὶ ποιὸς εἶναι ὁ σκοπός της.

Τετάρτη, 15 Μαρτίου 2017

«ΤΟ BLUES ΤΗΣ ΑΝΕΡΓΙΑΣ»

Παναγιώτης Βλάχος-Εκδόσεις ΚΕΔΡΟΣ


 Αθήνα, 2010-2015
Μνημόνια, πολιτικές ανακατατάξεις, κοινωνικές αναταραχές, συγκρούσεις και αδιέξοδα. Ζωές σε δοκιμασία.
 Από ένα παλιό διαμέρισμα στα Εξάρχεια ο Πέτρος και η Αλεξάνδρα αναμετρώνται με τους γεμάτους υγρασία τοίχους και τους άδειους τραπεζικούς λογαριασμούς. Με έναν κόσμο που φλέγεται σιωπηλά στα σπίτια και στα γραφεία ή, με αμείωτη ένταση, στους δρόμους.
 Ρωγμές παντού. Στις φιλίες, στους έρωτες, στις βεβαιότητες.
 Κοντά στο σημείο μηδέν, η μνήμη αντιστέκεται: το αλμυρό φως του Αρχιπελάγους, ο καυτός ήλιος, ο παχύς ίσκιος της κληματαριάς. Το φιλί στο στόμα από έναν παιχνιδιάρη γάτο. Μια παιδική φανέλα της Ίντερ. Μια φωτογραφία-ενθύμιο πολιτικών κρατουμένων από τις φυλακές της Αίγινας. Τα απρόβλεπτα ακόρντα ενός ερωτευμένου μια παραμονή Πρωτοχρονιάς.
 Ο χαμένος χρόνος ξανά διεκδικείται. Όσο μικρές ή μεγάλες κι αν είναι οι απώλειες, η ζωή σε καλεί να επιστρέψεις. Χωρίς χρέη…

Σάββατο, 11 Μαρτίου 2017

«Είν’ υψηλή, πολύ υψηλή

της Ποιήσεως η σκάλα»

(Στο «δικό μας» Μάνο Ελευθερίου 
με την ευκαιρία των γενεθλίων του 
στις 12 Μαρτίου!) 

Είναι το συμπέρασμα ενός νέου ποιητή, όπως παρουσιάζεται στο ποίημα του Κ.Π.Καβάφη με τον τίτλο «Το πρώτο σκαλί». Όμως, ο Αλεξανδρινός ποιητής δεν τον απογοητεύει, αντίθετα τον επαινεί με τα λόγια:
 «Εδώ που έφτασες, λίγο δεν είναι.
Τόσο που έκαμες, μεγάλη δόξα»!
Σχεδόν εκατό χρόνια μετά, τι θα μπορούσε να πει κανείς σε έναν άλλο Ποιητή, «νέο», όχι στα χρόνια μα στο ψυχικό σθένος και τη δύναμη, σε έναν Ποιητή που ανέβηκε «της Ποιήσεως τη σκάλα» μένοντας «εξ επί τούτου» στο προτελευταίο σκαλί, για να έχει πάντα τη δυνατότητα να στοχεύει σε έναν ψηλότερο στόχο;
Στον Ποιητή που «είναι παράθυρο ανοιχτό στην εξουσία των καιρών» και δε σταματά «να μιλάει τη γλώσσα του Θεού με τη φωνή του κεραυνού κι έχει τα μάτια του παντού»;

Δευτέρα, 6 Μαρτίου 2017

Βιβλιοθεραπεία; Γιατί όχι;

Το βιβλίο είναι σε αρκετές περιπτώσεις όχι μόνο ο καλύτερος φίλος του ανθρώπου, αλλά και - εκτός από το χρόνο – ο καλύτερος «γιατρός». Αυτό αποδεικνύει το γεγονός ότι όλο και συχνότερα χρησιμοποιείται ως θεραπευτική μέθοδος σε μια μεγάλη γκάμα ψυχογενών και άλλων νόσων.

Μη σας φανεί, λοιπόν, περίεργο αν αντί για αγχολυτικά χάπια ο γιατρός σάς δώσει μια λίστα με βιβλία να διαβάσετε. Η νέα μέθοδος ονομάζεται «βιβλιοθεραπεία» και εφαρμόζεται ήδη εδώ και εφτά περίπου χρόνια σε ιατρικά κέντρα της Αγγλίας.

Τετάρτη, 1 Μαρτίου 2017

Χελιδονίσματα

Πανάρχαιο έθιμο, ζωντανό μέχρι σήμερα σε αρκετά χωριά της Ελλάδας. Οι Λαογράφοι τα συνδέουν με τα Αρχαία χελιδονίσματα. Το τραγούδι, μάλιστα, ξεκινάει με τον ίδιο στίχο:

 «Ήλθε ήλθε χελιδών καλάς ώρας άγουσα, 
 καλούς ενιαυτούς, επί γαστέρα λευκά, επί νώτα μέλιανα…» 

 Το έθιμο πέρασε στους Βυζαντινούς χρόνους, διασώθηκε στα χρόνια της Τουρκοκρατίας, όπως περιγράφει η Άννα Τριανταφυλλίδου στα Μακεδονικά ηθογραφήματα «Άλλοι καιροί» στην πόλη των Σερρών και έφτασαν στις μέρες μας.

Σάββατο, 25 Φεβρουαρίου 2017

Αποκριάτικα δίστιχα του Σουρή…

…για την επέμβαση των Ευρωπαίων
(Toυ Αλ. Α. Ανδρικάκη- http://www.patris.gr)

«Εφέτος ξεμασκάρευτοι μες στο χορό πετάτε
και μασκαράδες έγιναν οι πρώτοι μας προστάται»

Στην τελευταία αποκριά του 1897, λίγο μετά το βομβαρδισμό των Ευρωπαίων εναντίον των επαναστατών στο Ακρωτήρι, ο Σουρής τους… βομβάρδιζε αποκριάτικα …
Ήταν 22 Φεβρουαρίου 1897, η τελευταία Κυριακή της αποκριάς, όταν αφιέρωσε τα δίστιχά του στο αποκριάτικο κλίμα και στις «μεταμφιέσεις» των Ευρωπαίων, που είχαν προκαλέσει την οργή του.

Τρίτη, 21 Φεβρουαρίου 2017

Λέσχη Ανάγνωσης Ερμούπολης

Συνάντηση Φεβρουαρίου 

 Στη βιβλιοθήκη του Σχολείου 2ης Ευκαιρίας φιλοξενήθηκε η μηνιαία συνάντηση των μελών της Λέσχης Ανάγνωσης Ερμούπολης, στην οποία συμμετείχαν ενεργά και οι –ενήλικες-μαθητές του Σχολείου, αρκετοί από τους οποίους είχαν διαβάσει –εν μέρει ή στο σύνολό του- το υπό συζήτηση βιβλίο του μήνα που ήταν ο «Θαυμαστός καινούριος κόσμος» του Άλντους Χάξλεϊ.
Ήταν μια πρωτόγνωρη εμπειρία τόσο για τους μαθητές όσο και για τα μέλη της Λέσχης Ανάγνωσης.
 Η συζήτηση, που ακολούθησε το καλωσόρισμα εκ μέρους του διευθυντή κ. Στεφάνου, κράτησε αμείωτο το ενδιαφέρον και ανταλλάγησαν απόψεις, σχόλια, αλλά και προβληματισμοί τόσο για το ίδιο το βιβλίο όσο και για την ομοιότητα με το σήμερα, καθώς και για το πώς -και κατά πόσο- ο σύγχρονος άνθρωπος έχει δυνατότητες να αποτρέψει τη μετάλλαξη της κοινωνίας σε ένα «θαυμαστό καινούριο κόσμο», ανάλογο με εκείνον που περιγράφει ο Χάξλεϊ στο «προφητικό» βιβλίο του.

Παρασκευή, 17 Φεβρουαρίου 2017

Λογοτέχνες ή μετά Χριστόν προφήτες;

«Η μεγαλύτερη φιλοδοξία μας είναι να μας αφήσουν επιτέλους στην ησυχία μας!» 
«Μη δίνετε σημασία στην ηθική… Εμείς διαθέτουμε ισχύ και η ισχύς αποτελεί δικαιολογία από μόνη της!» 
«Οι Αμερικανοί αποτελούν και οφείλουν να συνεχίσουν ν΄αποτελούν τη σπουδαιότερη φυλή!» 
«Θα πρέπει να κρατήσουμε τους ξένους έξω από τη χώρα!» 
«Το έγκλημα της σκέψης είναι θανάσιμο αμάρτημα. Γι' αυτό πρέπει να εξαλειφθεί οτιδήποτε οδηγεί στη διάπραξή του: Ελευθερία, γλώσσα, ανθρώπινα αισθήματα!» 
 «Μπορούμε από ένα ωάριο να δημιουργήσουμε 96 έμβρυα… 96 ολόιδιοι δίδυμοι να δουλεύουν 96 ολόιδιες μηχανές! Ολόκληρο μικρό εργοστάσιο «επανδρωμένο» με τα παράγωγα ενός μόνον ωαρίου!» 
 «Το πρόβλημα της ευτυχίας» είναι να κάνουμε τους ανθρώπους να αγαπάνε τις εργασίες που είναι υποχρεωμένοι να εκτελούν… Να μάθουν να αγαπούν το κοινωνικό τους πεπρωμένο…» 

Όχι, δεν πρόκειται για αποσπάσματα από ομιλίες του Τραμπ, της Μέρκελ, του Πούτιν ή άλλου ηγέτη ούτε για «οδηγίες» του ΔΝΤ και άλλων Πιστωτών προς τις κυβερνήσεις των χωρών που ανέλαβαν να «διασώσουν» από την οικονομική χρεοκοπία!
Είναι αποσπάσματα από τρία βιβλία που γράφτηκαν πριν από 70-80 χρόνια! Ποια είναι αυτά; Το βιβλίο "Δεν γίνονται αυτά εδώ" του Λιούις Σίνκλερ, το «1984» του Τζορτζ Όργουελ και ο «Θαυμαστός καινούριος κόσμος» του Άλντους Χάξλεϊ. Τα δύο πρώτα έχουν γίνει περιζήτητα και ξαναδιαβάζονται «μετά μανίας» στην Αμερική, μετά την εκλογή του Ντ.Τραμπ, αλλά και στην Ευρώπη του Brexit και των πολλών οικονομικών-κοινωνικών προβλημάτων.
Το μυθιστόρημα "Δεν γίνονται αυτά εδώ" είναι μια λογοτεχνική προειδοποίηση για την εύθραυστη φύση της δημοκρατίας. Ένας εκλεγμένος πρόεδρος μετατρέπεται σε δικτάτορα για να «σώσει» το έθνος από την …απάτη της κοινωνικής πρόνοιας, την εγκληματικότητα, το σεξ και τον φιλελεύθερο Τύπο.

Τρίτη, 14 Φεβρουαρίου 2017

Ο Paulo Coelho για την αγάπη...

Η αγάπη δεν είναι ούτε μικρή ούτε μεγάλη, είναι μονάχα αγάπη. Δεν μπορείς να μετρήσεις ένα συναίσθημα, όπως μετράς ένα δρόμο. Αν το κάνεις αυτό, θα αρχίσεις να το συγκρίνεις με αυτά που σου έχουν διηγηθεί ή με εκείνο που περιμένεις να βρεις. Έτσι, το μόνο που θα κάνεις θα είναι να ακούς μια ιστορία αντί να ακολουθείς το δικό σου δρόμο.
Πώς μπαίνει φως σ' ένα σπίτι; Αν είναι ανοιχτά τα παράθυρα! Πώς μπαίνει φως σε έναν άνθρωπο; Αν είναι ανοιχτή η πόρτα του έρωτα!
Η αγάπη είναι η δύναμη που μεταμορφώνει και καλυτερεύει την Ψυχή του Κόσμου.
Όλοι ξέρουν να αγαπούν, αφού γεννήθηκαν με αυτό το χάρισμα. Μερικοί το κάνουν καλά από τη φύση τους, αλλά η πλειονότητα πρέπει να μάθει από την αρχή, να ξαναθυμηθεί το πώς αγαπάμε, και όλοι -χωρίς εξαίρεση- πρέπει να ρίξουν στην πυρά τα συναισθήματα του παρελθόντος τους, να ξαναζήσουν κάποιες χαρές και πόνους, να πέσουν και να ξανασηκωθούν, μέχρι να καταφέρουν να βρουν το νήμα που υπάρχει πίσω από κάθε νέα συνάντηση. Ναι, νήμα υπάρχει.

Παρασκευή, 10 Φεβρουαρίου 2017

“Υπόγειο”

Φιόντορ Μιχαήλοβιτς Ντοστογιέφσκι

 (Απόσπασμα) 

«Όλοι έχουμε ξεσυνηθίσει σε τέτοιο βαθμό τη ζωή, που σε μερικές στιγμές αισθανόμαστε κάποια αηδία για την πραγματική ζωή και για τούτο την αποστρεφόμαστε όταν μας τη θυμίζουν. Καταντήσαμε να θεωρούμε την πραγματική ζωή σαν αγγαρεία, σχεδόν σαν ένα επάγγελμα, και όλοι μέσα μας είμαστε της γνώμης ότι είναι προτιμότερο να ζει κανείς τη ζωή των βιβλίων. 
Και γιατί ταραζόμαστε; Γιατί κάνουμε τόσες ανοησίες; Τι ζητούμε; Ούτε και οι ίδιοι το ξέρουμε! Θα υποφέραμε περισσότερο αν οι τρελοί μας πόθοι πραγματοποιούνταν. 
Σταθείτε, προσπαθήστε, για παράδειγμα, να μας δώσετε περισσότερη ανεξαρτησία∙ βγάλτε από τη μέση τα εμπόδια, μεγαλώστε τον κύκλο της δράσης σας∙ χαλαρώστε την κηδεμονία, ε, λοιπόν, ναι, σας το διαβεβαιώνω, εμείς όλοι… θα ξαναζητήσουμε αμέσως την κηδεμονία. Το ξέρω καλά πως θα φουρκιστείτε, πως θα μου βάλετε τις φωνές, πως θα χτυπήσετε τα πόδια σας στο πάτωμα. Μιλήστε λοιπόν, θα μου πείτε, για τον εαυτό σας μόνο, και για όλες σας τις αθλιότητες στο υπόγειο, μα δε χρειάζονται δικαιολογίες, δεν έχετε το δικαίωμα να πείτε «εμείς όλοι!».

Δευτέρα, 6 Φεβρουαρίου 2017

Το βασίλειό μου για ένα βιβλίο!

ΒΑΣΙΛΙΚΑ ΑΝΑΓΝΩΣΜΑΤΑ
Της Σταυρούλας Παπασπύρου

Τι θα συνέβαινε αν η Ελισάβετ της Αγγλίας ανακάλυπτε στα 70 της τις χαρές του διαβάσματος; Τι συνέπειες θα είχε η όψιμη γνωριμία της με το έργο του Προυστ, του Χάρντι, των αδελφών Μπροντέ; Και πώς θ' αντιδρούσαν οι γύρω της βλέποντάς την να εξελίσσεται σε βουλιμική αναγνώστρια και ν' αδιαφορεί όλο και περισσότερο για τους τύπους που τηρούσε ευλαβικά σ' όλη της τη διαδρομή;
Οι απαντήσεις, στη σπιρτόζα νουβέλα του βρετανού δραματουργού Αλαν Μπένετ «Το βασίλειό μου για ένα βιβλίο», όπως μεταφέρθηκε το «Uncommon reader» στα ελληνικά (μετ. Τ. Παπαϊωάννου, εκδ. «Μεταίχμιο»).
Γνωστός μας από την «Τρέλα του βασιλιά Γεωργίου Γ'», που μεταφέρθηκε και στον κινηματογράφο, αλλά κι από το σενάριο του «Τεντώστε τ' αφτιά σας» του Φρίαρς, ο Μπένετ υπογράφει ένα διαμαντάκι για τη «δημοκρατία των γραμμάτων», ένα απολαυστικό κι ενίοτε ξεκαρδιστικό παραμύθι για το πώς τα βιβλία, διευρύνοντας τη συνείδησή μας, μας αλλάζουν τη ζωή.

Πέμπτη, 2 Φεβρουαρίου 2017

Μενέλαος Λουντέμης

Επίκαιρος ή παρωχημένος; 

Γράφει η Αγγέλα Καστρινάκη* 

Πόση γοητεία άσκησε στην εφηβική μας ηλικία! Ακόμα θυμάμαι –και διαπίστωσα ότι είμαστε πολλοί όσοι θυμόμαστε– την εναρκτήρια φράση από το « Ένα παιδί μετράει τ’ άστρα»: «Ο αέρας φύσαγε σα γύφτος». Οι παρομοιώσεις του Λουντέμη, οι μεταφορές του, εκείνη η στρίγγλα βροχή που πάει να πνίξει τις σοδειές και η θεόρατη φωτιά που επιθυμεί να ζεστάνει τον κόσμο, έχουν αναμφισβήτητα μεγάλη υποβλητική δύναμη.
Στον κόσμο του Λουντέμη, το φτωχό Ελληνάκι προστατεύει το ακόμα φτωχότερο Τουρκάκι, ενώ ο Μπίθρος ο γύφτος σκύβει γεμάτος αγάπη προς το καταδιωγμένο παιδί, τον Μέλιο (τον διάσημο). Αγάπη, αλληλεγγύη, ανθρωπιά. «Η εκδίκηση του καλού», όπως λέει κι ο Δημήτρης Ποταμιάνος στο τελευταίο του μυθιστόρημα «Αμφιθέατρο». Κι εγώ συμφωνώ: αρκετά έχουμε δει παραλλαγές του κακού στην τέχνη· το καλό, ίσα ίσα, είναι πολύ πιο δύσκολο να αποδοθεί με μαστοριά.

Ο μάστορας του καλού, ο κορυφαίος θα έλεγα, είναι ο Ντίκενς. Πουθενά αλλού δεν έχω διαβάσει τόσο χαριτωμένες σκηνές οικογενειακής αγάπης, φιλίας, αλληλεγγύης. Χαριτωμένες: χωρίς αυτή την ιδιότητα, θα ήταν μάλλον ανυπόφορες. Χάρη σε αυτήν, γίνονται από τα ωραιότερα κομμάτια της λογοτεχνίας.

Κυριακή, 29 Ιανουαρίου 2017

Λέσχη Ανάγνωσης Ερμούπολης

Την Παρασκευή 27 Ιανουαρίου, στον ζεστό και πάντα φιλόξενο χώρο της Δημοτικής Βιβλιοθήκης Ερμούπολης, τα μέλη της τοπικής Λέσχης Ανάγνωσης έκοψαν την πρωτοχρονιάτικη πίτα για το νέο έτος.
Στην εκδήλωση παρευρέθη και αντιπροσωπεία του σχολείου Δεύτερης Ευκαιρίας Σύρου με επικεφαλής το διευθυντή της κ. Στεφάνου.


Ευχή όλων «το 2017 να φέρει Υγεία, Χαρά, Αισιοδοξία σε όλο τον κόσμο και διάθεση για περισσότερα διαβάσματα!»

Και, όπως έγραψε ο ψυχίατρος-συγγραφέας Νίκος Σιδέρης, «καθεμιά και καθένας να ζήσει τουλάχιστον μία φορά κάτι σαν όνειρο: Ένα απόγευμα σε μια παραθαλάσσια πλατεία, όπου άνθρωποι χαζεύουν και μιλάνε. Και κάποιες στάσεις και κάποια λόγια να μαρτυρούν ότι κάποιοι έχουν τόσο πολύ αγαπήσει κάποια που διάβασαν, ώστε έχουν γίνει πια συστατικό της δικής τους αίσθησης του κόσμου: Ψυχή –τ’ άλλο όνομα του βιβλίου. Βιβλίο –τ’ άλλο όνομα της ψυχής!»

Τρίτη, 24 Ιανουαρίου 2017

«Η λιτανεία»

Ελπιδοφόρος Ιντζέμπελης
Εκδόσεις Στοχαστής 

Κείμενο: Φίλιππος Φιλίππου 

 Ο πολυγραφότατος Ελπιδοφόρος Ιντζέμπελης, μετά από τα ιστορικά του βιβλία Νταχάου, προφορικές και επιστολικές μαρτυρίες (Μένανδρος, 2014) και Ο Ελευθέριος Βενιζέλος και το κόμμα των Φιλελευθέρων στην Ήπειρο (Historical Quest, 2015), εκδίδει ένα ακόμα πεζογραφικό έργο. Το μικρό μυθιστόρημα ή νουβέλα "Η λιτανεία" περιέχει δύο διαφορετικές ιστορίες σε δύο διαφορετικές εποχές, όπου ισάριθμα ζευγάρια βιώνουν τον έρωτα εν μέσω κινδύνων και αντιδράσεων. Τόπος δράσης είναι η Άρτα, όπου φτάνει ο Δημήτρης, ένας μάχιμος δημοσιογράφος από την Αθήνα για να κάνει ρεπορτάζ σχετικά με την καταστροφική πλημμύρα. Κι ενώ οι κάτοικοι έχουν ξεσηκωθεί εναντίον των αρχών που δεν έκαναν κάτι για να εμποδίσουν τη συμφορά, αφού η βασική αιτία της καταστροφής είναι το φράγμα του ποταμού Αράχθου της ΔΕΗ στην περιοχή, συναντάει μια νεαρή γυναίκα, την Ανθή, και ανάμεσά τους αναπτύσσεται ένας δυνατός έρωτας.
«Κανένας δεν μπορούσε να σηκώσει κεφάλι. Αν δεν δώσεις τη σοδειά σου, έρχονται οι άνθρωποι του τσιφλικά και αρπάζουν και καταστρέφουν το βιος σου. Έτσι και βρεθείς στην ανάγκη του, κινδυνεύεις να χάσεις το ίδιο σου το σπίτι από τα χρέη. Χειρότερα κι από τους Τούρκους». Ο λαός της Άρτας έλεγε ότι «ο Τούρκος έφυγε αλλά ο Καραπάνος έμεινε». 

Τετάρτη, 18 Ιανουαρίου 2017

Πώς αναγνωρίζεις

έναν άνθρωπο που διαβάζει;

Γράφει η Λουκία Μητσάκου

 Ας ξεχάσουμε επιτέλους τα στερεότυπα. Ο βιβλιόφιλος δεν είναι απαραίτητα αυτός που κουβαλάει ένα βιβλίο πάντα μαζί του στην τσάντα ή αυτός που διαβάζει όρθιος στο μετρό μέσα στο στριμωγμένο πλήθος που δεν μπορεί να πάρει ανάσα, ακουμπώντας τον σελιδοδείκτη στο μάτι της απελπισμένης διπλανής κυρίας. Μπορεί να είναι, μπορεί και να μην είναι.
Δεν είναι απαραίτητα αυτός που συχνάζει στις βιβλιοθήκες. Θα τον πετύχεις σίγουρα, όμως, να κοιτάζει τις βιτρίνες ενός βιβλιοπωλείου με την ίδια λάμψη στα μάτια που έχει ένα παιδί κοιτάζοντας παιχνίδια ή γλυκά. Είναι αυτός που θα μπει στο βιβλιοπωλείο για να ρίξει μια ματιά, ακόμα κι αν δεν έχει λεφτά να αγοράσει τίποτα. Θα μπει γιατί δεν μπορεί να κάνει αλλιώς.
Δεν είναι απαραίτητα αυτός που ξοδεύει όλα του τα λεφτά σε βιβλία και ποτέ σε ρούχα, όπως συνηθίζουν να λένε. Δε θα δεις στον δρόμο έναν με βρώμικα σκισμένα ρούχα και θα πεις «Α! Να ένας βιβλιόφιλος»! Δε χρειάζεται το όνομά του να είναι σπάνιο, κακόηχο και διανοουμενίστικο. Μπορεί να λέγεται Νίκος ή Μαρία.

Σάββατο, 14 Ιανουαρίου 2017

Παιδιά και Βιβλίο

Πριν από λίγο καιρό, ο 7χρονος Ίωνας, ο γιος μου, μου έδωσε μια μεγάλη χαρά. Κέρδισε το πρώτο βραβείο σε διαγωνισμό συγγραφής παιδικού παραμυθιού που διοργάνωσε το WWF, με θέμα: «Ένα ζώο στην πόλη». Στο διαγωνισμό συμμετείχαν παιδιά ηλικίας 6-14 ετών!
Δεν σας τα γράφω αυτά για να παινευτώ (εντάξει, παινεύομαι και λιγάκι!), αλλά για να επισημάνω το σημαντικό ρόλο που έπαιξε η σχέση του παιδιού με το βιβλίο από τους πρώτους μήνες της ζωής του...
Το γεγονός ότι του διαβάζαμε, ακόμη και την εποχή που στα έκπληκτα ματάκια του όλα αυτά μπορεί να έμοιαζαν... κινέζικα, έπαιξε προφανώς καθοριστικό ρόλο στο ότι μίλησε πολύ νωρίς και άρχισε να σχηματίζει μικρές προτάσεις (των δύο λέξεων) σε ηλικία 13-14 μηνών...
Από το «Λιχούδη το Λουκά» και το «Μουρή το Γουρουνάκι» των πρώτων μηνών της ζωής του, περάσαμε σύντομα στον Ευγένιο Τριβιζά και τα «Τρία Μικρά Λυκάκια» του, και από εκεί σε πιο πολύπλοκες ιστορίες.
Τώρα είμαστε στη φάση Ιουλίου Βερν και άλλων συγγραφέων, η ανάγνωση των οποίων δίνει και σε μας, τους γονείς ξεχωριστή χαρά.
Το αποτέλεσμα της -μακρόχρονης πλέον- σχέσης του παιδιού με το βιβλίο είναι η καλλιέργεια της φαντασίας, το εξαιρετικά πλούσιο για την ηλικία του λεξιλόγιο (όχι παπαγαλίζοντας απλώς λέξεις, αλλά με κατανόηση του νοήματός τους) και, φυσικά, η εύκολη παρακολούθηση της -δύσκολης- πρώτης δημοτικού καθώς και η αρμονική σχέση με την εκμάθηση ξένων γλωσσών (για να μην πούμε για το βραβείο!).
Μπορείτε να δείτε τη συνέχεια του άρθρου στο συνημμένο αρχείο.

Παιδί και βιβλίο

Συγγραφέας: Κώστας Στοφόρου - Πηγή: "Το παιδί μου κι εγώ"

Τρίτη, 10 Ιανουαρίου 2017

Το χρώμα του Φεγγαριού

..."Τι χρώμα έχει η λύπη;" Ρώτησε το αστέρι την κερασιά και παραπάτησε στο ξέφτι κάποιου σύννεφου που περνούσε βιαστικά.
"Δεν άκουσες; Σε ρώτησα, τι χρώμα έχει η λύπη;"
"Έχει το χρώμα που παίρνει η θάλασσα την ώρα που γέρνει ο ήλιος στην αγκαλιά της. Ένα βαθύ άγριο μπλε."

Πέμπτη, 5 Ιανουαρίου 2017

Μία ιστορία για τα Θεοφάνεια...

...της Γαλάτειας Γρηγοριάδου Σουρέλη 
Σύρα, Θεοφάνεια 1902
  Ήταν τότε, πρίν από χρόνια, το παιδί άρρωστο. Η μάνα σαν είδε κι απόειδε πώς οι γιατροί δεν το γιάνανε, έβγαλε την ποδιά της, εύπρέπισε τον κότσο της, στέριωσε τη μαντήλα στο κεφάλι της. Απέ άναψε την καντήλα και παρακαλέθηκε.
Χριστέ μου, να γιάνει ό Στράτος μου! Σώσε τον, Παναγία μου! Τάμα σου κάνω, εννιάχρονος να πέσει για τη χάρη Σου στη θάλασσα, να βουτήξει ανήμερα τα Φώτα να πιάσει τον τίμιο Σταυρό Σου.
Απέ ή μάνα - ή καπετάνισσα- έβαλε σαράντα μέρες το εικόνισμα της Μεγαλόχαρης πάνω στην Αγία Τράπεζα. Έκανε και το σαρανταλείτουργο. Και τώρα πού έγιανε το παιδί και τώρα πού τα 'κλεισε πια τα εννιά του χρόνια, καιρός να γίνει και το τάμα.
Τα φώτα ήταν αύριο...